Ewch i’r prif gynnwys

Digwyddiadau

Ymunwch â’n hymchwilwyr wrth iddynt drafod y prosesau a ffurfiodd ein planed a’n hamgylcheddau naturiol, a pham mae geowyddorau’n bwysig i’n cymdeithasau.

Mae cyfres gweminarau GeoTalks yn addas ar gyfer cynulleidfa amrywiol gan gynnwys y cyhoedd, disgyblion ysgolion uwchradd a gweithwyr proffesiynol.

Mae'r gweminarau yn rhad ac am ddim, yn cael eu cynnal ar Zoom, ac yn 30 munud o hyd.

Nid oes angen cofrestru, ond bydd gofyn i chi nodi enw a chyfeiriad e-bost i gyrchu’r digwyddiad (caiff yr wybodaeth hon ei chadw’n gyfrinachol ac ni chaiff ei rhannu â ni na chyfranogwyr eraill). Os gofynnir amdano, y cyfrinair yw "123456".

Mae'r mwyafrif o weminarau wedi'u recordio a gellir eu gweld ar ein sianel YouTube.

Cyfres gweminarau GeoTalks

Ewch at ein gweminarau ar Zoom bob dydd Mercher am 17:00

DyddiadSiaradwrSeminar
12 Awst 2020Aidan Starr

Armadâu Mynyddoedd Iâ yn y Gorffennol Daearegol: Rheolaeth annhebygol ar hinsoddau rhewlifol

Oddi ar arfordir De Affrica, ceir mân ddarnau o Antarctica ynghudd mewn haenau o laid cefnforol; gweddillion mynyddoedd iâ wrth iddynt doddi yn y  gorffennol pell. Yn y weminar, byddwn yn gweld sut mae’r dystiolaeth ryfeddol hon yn helpu daearegwyr, eigionegwyr a gwyddonwyr hinsawdd i gael gwell dealltwriaeth o amodau hinsoddol yn ystod oesoedd iâ yn y gorffennol.

19 Awst 2020Dr Ake Fagereng

Archwilio ‘Daeargrynfeydd Mud’ Ymyl y Cefnfor Tawel

Yn y weminar hon, byddwn yn trafod dosbarth newydd ei ddarganfod o ‘ddaeargrynfeydd mud’: beth ydyn nhw a pham maen nhw’n gyffrous. Bydd y weminar yn tynnu’n benodol ar ddarganfyddiadau o alldaith drilio cefnforol gwyddonol ddiweddar.

26 Awst 2020Oliver Campbell

Effaith Gwrthdaro: Rôl Daeareg mewn Cadwraeth Treftadaeth

Beth sydd gan eglwys o’r 13eg ganrif yn ne Lloegr yn gyffredin ag amffitheatr Rufeinig yn Syria? A pham mae daearegwyr yn saethu at greigiau mewn labordy? Cewch yr atebion a mwy yn y weminar hon ac ar wefan treftadaeth yn y croesdân.

2 Medi 2020Oliver Francis

Daeargrynfeydd, tirlithriadau a glaw. Canlyniad daeargryn Wenchuan yn 2008

Mae llawer o’r daeargrynfeydd mwyaf yn y byd yn digwydd yn y mynyddoedd. Pan fo’r mynyddoedd hyn yn siglo, bydd pentyrrau mawr o greigiau’n cwympo oddi arnynt ac yn dinistrio adeiladau ac yn rhwystro afonydd gan achosi llifogydd. Ar ôl y ddaeargryn, bydd trefi’n dechrau ailadeiladu ac adfer; fodd bynnag, bydd llawer o’r creigiau wedi’u gadael ar lethr y mynydd a phan fydd hi’n bwrw glaw, gallan nhw symud eto. Bydd y creigiau hyn yn cymysgu â’r glaw ac yn rhuthro i lawr lethr y mynydd gan ddinistrio ffyrdd ac adeiladau sydd newydd eu hatgyweirio. Yn y sgwrs hon, byddwn yn ymchwilio i’r tirlithriadau a achoswyd gan y ddaeargryn yn Wenchuan, Tsieina yn 2008 a’r hyn a ddigwyddodd iddynt yn y blynyddoedd ar ôl hynny.

9 Medi 2020Jasmin Millar

Y Ddaear fel Pelen Eira: Creaduriaid iâ’r gorffennol pell

Cyn i’r anifeiliaid cyntaf esblygu, roedd microfywyd yn goroesi ar blaned a oedd wedi’i rhewi’n llwyr. Yn y weminar, byddwn yn archwilio sut goroesodd bywyd tua 100 miliwn o flynyddoedd o iâ ac yn dangos i chi pam mae gwyddonwyr yn teithio i’r pegynau heddiw i ddeall y gorffennol.

23 Medi 2020Yr Athro Thomas Blekinsop

Mwynau ar gyfer yr Economi Werdd

Mae trosglwyddo i economi werdd yn gofyn am newidiadau sylweddol yng nghyflenwad y mwynau i’r gymdeithas. Pa fwynau y bydd eu hangen arnom? Faint ohonynt y bydd eu hangen arnom? A oes digon gennym? Byddwn yn ymdrin â’r cwestiynau hyn yn y weminar.

30 Medi 2020Dr Aditee Mitra

Micsoblancton - arwyr di-glod ein cefnforoedd.

Ymunwch â ni am stori micsoblancton. Mae’r arwyr di-glod hyn wedi cael eu camenwi gan wyddonwyr am fwy na chanrif ac weithiau mae nhw hyd yn oed wedi cael eu galw’n “freaks”! Eto i gyd, am filiynau o flynyddoedd mae’r organebau morol microsgopig hyn wedi bod yn gofalu am ein planed, gan helpu ffurfiau eraill ar fywyd i fodoli. Er enghraifft, wyddech chi fod 50% o’r ocsigen a anadlwn yn cael ei gynhyrchu gan blancton microsgopig yn ein cefnforoedd?

7 Hydref 2020Dr Adam Beall

A yw’r Ddaear yn ymddwyn fel lamp lafa enfawr? Sut mae mantell y Ddaear yn darfudo, gan lunio ein planed.

Mae’r weminar hon yn rhoi trosolwg byr o sut mae’r Ddaear yn ymddwyn fel lamp lafa enfawr sy’n gyrru tectoneg platiau a pha ran sydd gan haen allanol cryf y Ddaear yn hyn o beth, yn nhyb gwyddonwyr.

14 Hydref 2020Dr Michael Prior-Jones

Archwilio plymwaith cudd rhewlifau.

Mae rhewlifau wedi’u gwneud o iâ, ond yn aml mae dŵr hylifol yn llifo y tu mewn iddynt ac oddi danynt. Yn y sesiwn hon, byddwn yn siarad am sut mae ein chwiliedydd “Cryoegg” yn defnyddio technoleg newydd i’n helpu i archwilio’r “plymwaith” cudd o dan rewlifau yn y Swistir a’r Ynys Las.

21 Hydref 2020Dr David Buchs

Sut helpodd codiad Culdir Panama i lunio’r byd modern.

Bydd y weminar hon yn mynd â chi i jyngl Panama i ddod o hyd i gliwiau daearegol am ddatblygiad Panama, a bydd yn esbonio pam roedd y digwyddiad daearegol hwn wedi helpu i greu’r byd sy’n gyfarwydd i ni heddiw. Cliciwch ar y ddolen i gael mwy o wybodaeth am ymchwil i Guldir Panama ym Mhrifysgol Caerdydd.

28 Hydref 2020Niall Groome

Stori Afalonia: Sut bwriodd Cymru a Lloegr yn erbyn yr Alban

Bydd y weminar hon yn archwilio sut dechreuodd Ynysoedd Prydain ymuno â’i gilydd fwy na 400 miliwn o flynyddoedd yn ôl, gan adrodd y stori am sut ymwahanodd microgyfandir Afalonia (Cymru a Lloegr) rhag Gondwana ac, yn y pen draw, fwrw yn erbyn Lawrensia (Yr Alban a Gogledd America).

4 Tachwedd 2020Dr Marc-Alban Millet

Ymchwiliad i losgfynyddoedd: sut mae daearegwyr yn dadansoddi ffrwydradau yn y gorffennol.

Mae ffrwydradau llosgfynyddig yn ddigwyddiadau daearegol grymus a allai gael effeithiau dinistriol. Yn y weminar hon, byddwn yn siarad am sut mae daearegwyr yn astudio hen ffrwydradau i gael gwell dealltwriaeth o sut mae magma yn codi trwy gramen y Ddaear ac yn ffrwydro ar yr arwyneb.

11 Tachwedd 2020Dr Jack Williams

Beth gall daeareg ddweud wrthym am ragfynegi peryglon daeargrynfeydd? Mewnwelediadau newydd o Ddyffryn Hollt Dwyrain Affrica.

Yn y weminar hon, byddwn yn archwilio sut gellir cyfuno data o orsafoedd GPS yn Nyffryn Hollt Dwyrain Affrica â chliwiau cynnil yn nhirwedd a daeareg y Dyffryn Hollt i ymchwilio i leoliad a maint posibl daeargrynfeydd yno yn y dyfodol.

19 Tachwedd 2020Yr Athro Christopher MacLeod

Ydyn ni wedi camddeall tectoneg platiau? Safbwynt newydd ynghylch ymlediad gwaelod môr ar gribau canol cefnfor sy’n ymledu’n arafach.

Dyma gyfle i deithio i’r cefnforoedd dyfnaf ar y llongau ymchwil eigionegol diweddaraf gyda’r Athro Chris MacLeod o Brifysgol Caerdydd, wrth iddo ef a’i gyd-ddaearegwyr morol yn cwestiynu’r farn draddodiadol ar hanfodion tectoneg platiau: sut caiff cramen gefnfor newydd ei chreu gan ymlediad gwaelod môr ar gribau canol cefnfor. Mae’r cadwyni hyn o losgfynyddoedd dan ddŵr yn gorchuddio dau draean o’r blaned ond maen nhw wedi cael eu harolygu’n llai helaeth nag arwyneb Plwton. Dysgwch sut mae darganfyddiadau a wnaed dan amgylchiadau heriol gan yr alldeithiau gwyddonol diweddaraf wrth ffin olaf y Ddaear yn arwain at ddealltwriaeth newydd, wahanol iawn o ymlediad gwaelod môr.

Ymholiadau am ddigwyddiadau

Os oes gennych ymholiadau, cysylltwch â:

Tîm Ymgysylltu Gwyddorau'r Ddaear a’r Amgylchedd