Ewch i’r prif gynnwys

Gweithiau celf gwreiddiol yn anrhydeddu pobl y tu ôl i lwyddiant prosiect treftadaeth

17 November 2021

Mae'r bobl sydd wrth wraidd prosiect treftadaeth gymunedol drawsnewidiol wedi cael eu dathlu gan gyfres o weithiau celf newydd.

Mae'r arddangosfa, a ddatblygodd Caerdydd CreadigolPhrosiect Treftadaeth Caerau a Threlái (CAER), yn adrodd hanes rhaglen o fentrau cymunedol a fu’n cael eu rhedeg dros gyfnod o ddegawd. Cafodd y mentrau hyn eu rhedeg mewn partneriaeth rhwng Prifysgol Caerdydd, Gweithredu yng Nghaerau a Threlái (ACE), ysgolion, artistiaid lleol a phobl greadigol, trigolion a phartneriaid treftadaeth.

Mae’n cael ei arddangos yng Nghanolfan Treftadaeth Gymunedol Bryngaer Gudd, a agorodd y Prif Weinidog Mark Drakeford ym mis Medi. Mae'r gweithiau celf yn portreadu'r ffigurau allweddol sydd wedi chwarae rhan yn ystod degawd o lwyddiant y prosiect ar draws deg panel wedi’u haddurno.

Mae’r gweithiau wedi'u dylunio gan yr artist lleol Nic Parsons, mae'r arddangosfa yn cynnwys darluniau gan aelodau o'r gymuned leol a phlant ysgol o Ysgol Uwchradd Gorllewin Caerdydd. Mae’r arddangosfa’n cynnwys portreadau a frasluniodd Nic, Paul Kenneth Evans a Bill Taylor-Beales, a cherdd gan Sue Hamblen.

Artist Nic Parsons led the design project which includes contributions from other creatives, school children and local residents.

Dywedodd Nic, Swyddog Datblygu'r Celfyddydau gydag ACE ac artist lleol arweiniol ar Dreftadaeth CAER: "Rydw i wedi gweithio ar brosiectau celf gydag ACE ers blynyddoedd ac wedi dechrau gweithio’n llawrydd gyda Treftadaeth CAER yn 2016. Dros y cyfnod hwnnw, rydw i wedi gweld y pethau anhygoel y maent wedi'u cyflawni drwy gydweithio â thrigolion lleol, gwirfoddolwyr ac ysgolion yng Nghaerau a Threlái.

"Roedd yn bwysig iawn casglu rhai o'r llwyddiannau hyn yn y gwaith celf wrth aros yn driw i ethos cyd-gynhyrchu'r prosiect. Ac felly, roedd yn ymdrech gydweithredol o'r dechrau i'r diwedd gyda chyfraniadau gan lu o bobl greadigol, plant ysgol ac aelodau eraill o'r gymuned sydd wedi mynychu gweithdai darlunio yn y Dusty Forge."

Cafodd y trefniant, y cynllun a'r lliwio eu gwneud ar iPad Nicola cyn i gwmni argraffu roi’r gwaith celf ar bren i gyd-fynd ag esthetig y ganolfan a'r maes chwaraear thema treftadaeth gerllaw.

Yn ôl Dr David Wyatt, Cyd-gyfarwyddwr prosiect treftadaeth CAER a Darllenydd mewn Hanes Canoloesol Cynnar yn Ysgol Hanes, Archaeoleg a Chrefydd Caerdydd: "Ni fyddai Treftadaeth CAER yn bodoli heb waith caled, ymroddiad, angerdd a thalent yr holl bobl leol a gymerodd ran ac yn llythrennol mae miloedd o bobl - o bob oed - wedi cyfrannu dros y blynyddoedd! Mae cydnabod cyfraniadau rhai ohonynt mewn ffordd mor greadigol yn wych ac yn cyd-fynd gyda'n prosiect yn dda. Mae’r prosiect bob amser wedi defnyddio celf a’r dychymyg i archwilio'r gorffennol.

"Ac nid hynny’n unig, mae pobl leol wedi cael cyfle i ddysgu sgiliau a thechnegau darlunio gan Nic a Paul, artistiaid ein prosiect ac mae eu gwaith yn rhan o'r darn terfynol hefyd. I mi, y math hwn o gyd-greu yw conglfaen Treftadaeth CAER. Alla i ddim meddwl am ffordd well o nodi ei degfed flwyddyn na gyda'r gweithiau celf gwych hyn."

Yn gynnar yn 2021, bu Treftadaeth CAER yn gweithio mewn partneriaeth â Chaerdydd Greadigol i gynyddu ymwybyddiaeth o'r prosiect ymhlith pobl greadigol ledled Caerdydd. Tyfodd y syniad ar gyfer yr arddangosfa o'r bartneriaeth hon.

Vicki Sutton, Creative Cardiff Project Manager

Dywedodd Vicki Sutton, Rheolwr Prosiect Caerdydd Creadigol: "Mae'r arddangosfa celf yn benllanw 10 mis o gyd-gynhyrchu rhwng timau Treftadaeth CAER a Chaerdydd Greadigol i ddod â stori prosiect gwych CAER yn fyw mewn ffordd greadigol.

"Mae adrodd hanes creadigrwydd Caerdydd yn greiddiol i waith Caerdydd Creadigol ac rwy'n teimlo mor falch y bydd pawb sy’n dod i’r ganolfan nawr ac yn y dyfodol yn gallu gweld y gwaith celf hwn sy'n cynrychioli rhai o'r bobl a'r angerdd sydd wrth wraidd y prosiect."

Ymhlith y rhai sydd wedi’u portreadu mae Caroline Barr, cydweithredwr a chyfaill hirdymor Prosiect Treftadaeth CAER, a fu farw ym mis Mawrth 2021.

© Nic Parsons

Ychwanegodd Dave Horton, Cyd-gyfarwyddwr Gweithredu yng Nghaerau a Threlái: "Pan glywsom y newyddion hynod drist am Caroline yn gynharach eleni, fe ddywedon ni i gyd ein bod am gadw ei chof yn fyw fel ei bod hi'n aros yma gyda ni a’n bod ni’n gallu teimlo ei phresenoldeb am flynyddoedd i ddod.

"Roedd y prosiect hwn a'r cymunedau hyn mor bwysig i Caroline. Felly, mae ei gweld yn cael ei choffáu mewn ffordd mor brydferth fel rhan o'r gwaith celf hwn ac yng nghanol y cymunedau roedd mor bwysig iddi yn emosiynol iawn. Rwy'n gobeithio y bydd ei theulu, fel ni, ei ffrindiau, yn cael eu cysuro gan hyn."

Bydd yr arddangosfa yn cael ei ddadorchuddio am 11am ddydd Mercher 17 Tachwedd 2021.

Dilynwch y digwyddiad ar straeon Instagram Prifysgol Caerdydd.

Rhannu’r stori hon