Ewch i’r prif gynnwys

Llwybr Clawdd Offa yn 50 oed

18 October 2021

Archaeolegwyr yn darganfod darn newydd trawiadol o’r heneb

Mae archaeolegwyr wedi darganfod darn newydd o'r cloddwaith canoloesol sy'n mynd ar hyd y ffin rhwng Cymru a Lloegr, a hynny drwy ddefnyddio cymysgedd o dechnoleg fodern ac arsylwadau daear archaeolegol traddodiadol.

Gwnaeth yr Athro Anrhydeddus Keith Ray o Brifysgol Caerdydd, ar y cyd â’i gydweithwyr, ddefnyddio LiDAR (sganio laser) a dronau i ddarganfod darnau newydd o’r llwybr a gwella dealltwriaeth o’i hyd a’i nodweddion hysbys.

Mae darganfyddiadau o’r fath yn golygu, yn lle’r hen gred nad oedd y clawdd erioed wedi ymestyn o Aber Hafren yn y de i Fae Lerpwl yn y gogledd, y ceir gweledigaeth newydd o heneb lawer mwy a mwy pwysig.

Dywedir bod y Brenin Offa o Fersia wedi adeiladu'r clawdd ar ddiwedd yr wythfed ganrif i amddiffyn y deyrnas a oedd wedi bod dan ei rheolaeth am amser maith, ond nid oes gan y strwythur amddiffynnol ddim caerau na thyrau.

"Rydym wedi darganfod ei fod yn dod i ben mewn ffordd hynod drawiadol, yn union fel y mae’n dechrau. Ceir darn newydd wych hefyd sy’n croesi Afon Alun ger yr Wyddgrug. Mae'n dyst i frenin ymffrostgar a oedd eisiau creu argraff”, esboniodd yr Athro Ray.

Ac yntau’n dathlu ei ben-blwydd yn 50 oed yn 2021, Llwybr Clawdd Offa oedd un o'r cyntaf o 16 Llwybr Cenedlaethol ym Mhrydain, datblygiad ar ôl yr Ail Ryfel Byd yn rhan o ymgyrch ehangach gan y Llywodraeth i agor cefn gwlad i'r cyhoedd.

Rhannu’r stori hon