Ewch i’r prif gynnwys

Dylanwad y weddi ar Shakespeare

22 Ebrill 2016

Mae'r cynnwys hwn ar gael yn Saesneg yn unig.

William Shakespeare

Union 400 mlynedd ar ôl marwolaeth Shakespeare, bydd ymchwil newydd gan Brifysgol Caerdydd yn edrych ar sut y bu i ddysgu ysgrifennu gweddïau ddylanwadu ar ddramodydd gorau'r byd.

Bydd Private Prayer in Shakespeare’s Histories yn ystyried sut gwnaeth dramodydd gorau'r byd feistroli ei grefft drwy ddysgu ysgrifennu gweddïau.

Bydd y prosiect newydd, o dan arweiniad Dr Ceri Sullivan o Ysgol Saesneg, Cyfathrebu ac Athroniaeth y Brifysgol, yn ymchwilio i'r weddi fel y ffurf fwyaf cyffredin o ysgrifennu creadigol yn ystod bywyd gwaith Shakespeare, pan oedd y Frenhines Elisabeth I a'r Brenin Iago I yn teyrnasu, o tua 1580 i 1620.

Dywedodd Dr Sullivan: "Roedd y Diwygiad Protestannaidd yn mynnu bod pob oedolyn sengl yn cael ei hyfforddi i gyfansoddi ei weddïau ei hun, ac yn ymarfer y grefft hon. Bob dydd, roedd pobl leyg yn datblygu sgiliau dramatig ac yn caffael sgiliau llenyddol heb yn wybod iddynt, o ran cymeriadu, naratifau gwrth-ffeithiol, a ffurfiau llafar trawiadol fel yr ymson. Roedd dramodwyr yn manteisio ar yr arbenigedd newydd hwn yn eu cynulleidfaoedd.

"Mae hanesion Shakespeare, yn benodol, yn ymwneud â gweddïau sy'n ystyried canlyniadau amgen i'r hyn sy'n datblygu ar y llwyfan. I'r gwrthwyneb, mae llawer o weddïau preifat o'r cyfnod yn canolbwyntio ar yr un emosiynau â'i ddramâu: dial, cenfigen a chariad."

I gwblhau'r prosiect arloesol, bydd Dr Sullivan yn ymgymryd â chymrodoriaethau ym mhrifysgolion Caergrawnt (y Ganolfan Ymchwil i'r Celfyddydau, y Gwyddorau Cymdeithasol a'r Dyniaethau) a Rhydychen (Coleg Santes Catrin) eleni, a Chymrodoriaeth Ymchwil Ymddiriedolaeth Leverhulme yn 2017.

Wrth esbonio beth mae'n gobeithio ei ddatgelu, meddai Dr Sullivan: "Mae'r gweddïau hyn yn awgrymu pa gyflyrau meddwl yr oedd Shakespeare yn eu harchwilio, a sut gallai fod wedi disgwyl iddynt gael eu portreadu ar lwyfan. Drwy Private Prayer in Shakespeare’s Histories, rwy'n gobeithio gallu creu geirfa ynghylch creadigrwydd, o drafodaethau ar weddïau gosod a gweddïau a gafodd eu hysbrydoli."

Mae'r ysgolhaig o Gymru, a ddechreuodd ei gyrfa fel dadansoddwr bancio yn y ddinas, cyn cyfnod yn Affrica gyda chyrff anllywodraethol, yn darllen cannoedd o lyfrau gweddi preifat ar hyn o bryd, rhai wedi'u hargraffu a llawysgrifau, yn ei chais i ddarganfod testunau sy'n dangos sut roedd pobl fel Shakespeare yn gweddïo.

Bu farw Shakespeare ym 1616, ar y dyddiad a gaiff ei ystyried yn eang fel dyddiad ei ben-blwydd, 23 Ebrill.

Rhannu’r stori hon