Skip to content
Skip to navigation menu

Annotated Bibliography

Phillips

The following sources form the basis for the current version of the annotated bibliography. The final version (in Welsh) will be published at the end of the project period.

[GRIFFITHS, David Rees] AMANWY (1954), ‘Un o oedfaon y diwygiad 1904’, Llafar: Cylchgrawn Radio Chwe-Misol, 3/2, 5-11.

‘BEDYDDIWR’ (1893), ‘Diffygion a Rhagoriaethau y Pwlpud Bedyddiedig yn Nghymru’, Y Geninen, xi (Ionawr), 25–9.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXV: Eloquence, or Public Speaking – History of Eloquence – Grecian Eloquence – Demosthenes’, yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres, Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.171–200.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXVI: History of Eloquence, continued – Roman Eloquence – Cicero – Modern Eloquence’, yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres , Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.201–27.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXVII: Different Kinds of Public Speaking: Eloquence of Popular Assemblies – Extracts from Demosthenes’, yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres, Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.228–64.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXVIII: Eloquence of the Bar – Analysis of Cicero’s Oration for Cluentius’, yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres, Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.264–98.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXIX: Eloquence of the Pulpit’, yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres, Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.299–331.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXX: Critical Examination of a Sermon of Bishop Atterbury’s’, yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres, Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.332–68.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXXI: Conduct of a Discourse in all its Parts – Introduction – Division – Narration and Explication’, yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres, Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.369–97.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXXII: Conduct of a Discourse – The Argumentative Part – The Pathetic Part – The Peroration’ yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres, Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.398–427.

BLAIR, Hugh (1787), ‘Lecture XXXIII: Pronunciation, or Delivery’ yn idem, Lectures on Rhetoric and Belles Lettres, Vol. II (London: A Strahan, T. Cadell), tt.428–56.

Davies, Aneirin Talfan (1957), ‘Y Bregeth’ yn idem (gol.), Pregethau a Phregethu’r Eglwys Drwy’r Canrifoedd (Llandybïe: Llyfrau’r Dryw), tt.9–25.

Davies, B. (1909), Y Pulpud a’r Seddau (Dolgellau: W. Hughes a’i Fab), 302 tt.

DAVIES, Charles (1889), ‘Nodweddion Pwlpud y Bedyddwyr yn Nghymru’  Y Geninen (Hydref), 222–9.

DAVIES, Charles (1892), ‘Pregethu Cymru: Pa un ai Cryfhau ai Gwanhau y mae ei Ddylanwad?’, Y Geninen, X,4 (Hydref), 193–200.

DAVIES, T. (d.d.), Tair Pabell ar ‘Brynsiencyn’: Un i’r ‘Sasiwn’, Un i’r ‘Pregethwr’, ac Un i’r ‘Oedfa Fawr’ (Llundain a Chaerdydd: The Educational Publishing Co.), 60 tt.

EDWARDS, T. C. (Cynonfardd) (1890), Darllen a Siarad: Llawlyfr ar Elocution (Merthyr Tudfil: John Williams, Swyddfa’r ‘Tyst a’r Dydd’), 208 tt.

[EDWARDS, T.C.] CYNONFARDD (1893), ‘Llais y Pregethwr’, Y Geninen, xi (Ionawr), 42–3.

‘EGLWYSWR’ (1895), ‘Rhagoriaethau a diffygion y pulpud eglwysig yn Nghymru’, Y Geninen, 13 (Ebrill), 88–94.

ELIAS, John (1841), ‘Pregethu yr Efengyl’, Y Drysorfa (Ebrill), 70–2.

ELLIS, Robert (d.d.), Doniau a Daniwyd (Llandybïe: Llyfrau’r Dryw), 140 tt.

ELLISON, Robert H. (1998), The Victorian Pulpit: Spoken and Written Sermons in Nineteenth-Century Britain (Selinsgrove: Susquehanna University Press/London: Associated University Presses), viii+178 tt.

Evans, Christmas (d.d.), ‘Llythyr at Bregethwr Ieuangc Gobeithiol’, yn W. Morgan (gol.), Cofiant neu Hanes Bywyd y Diweddar Barch. Christmas Evans (Wrecsam: Hughes and Son), tt.114–21.

EVANS, D. ([1903]), Cymeriadau Hynod – Adgofion (Bala: H. Evans), 124 tt.

EVANS, D. ([1910]), Cymeriadau a Chymanfaoedd Hynod (Bala: H. Evans, Swyddfa’r ‘Eryr’), 132 tt.

EVANS, J. (1897), ‘Ffugchwedlaeth a’r Pulpud’. Y Drysorfa, (Mehefin), 260–2.

FOX, Adam a WOOLF, Daniel (2002), ‘Introduction’ yn The Spoken Word: Oral Culture in Britain, 1500–1850 gol. Adam Fox a Daniel Woolf (Manchester: Manchester University Press), tt.1–51.

Gilmore, Alec (1996), Preaching as Theatre (London: SCM Press), 176 tt.

Gruffydd, R. Geraint (1980), Daniel Owen a Phregethu (Dinbych: Gee).

Gruffydd, R. Geraint (1989), Llenyddiaeth y Cymry: Cyflwyniad Darluniadol: Cyfrol 2 (Llandysul: Gomer), 78 tt.

Harries, W. J. (1954), ‘Astudiaeth o’r cofiant Cymraeg yn hanner cyntaf y bedwaredd ganrif ar bymtheg o safbwynt llenyddol’ (Traethawd MA, Cymru (Abertawe)), 136 tt.

HUDSON, Nicholas (2002), ‘Constructing oral tradition: the origins of the concept in Enlightenment intellectual culture’, yn The Spoken Word: Oral Culture in Britain, 1500–1850, gol. Adam Fox a Daniel Woolf (Manchester: Manchester University Press), tt.240–55.

Hughes, Thomas Hywel (1939), The Psychology of Preaching and Pastoral Work (London: George Allen and Unwin), 266 tt.

[EVANS, William] WIL IFAN (1955), ‘Am bregethu’, Llafar: Cylchgrawn Radio Chwe-Misol, 5/2, 33–9.

Jenkins, R. T. (1931, ail arg. 1945), Hanes Cymru yn y Ddeunawfed Ganrif (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru), 172 tt.

Jenkins, R. T. (1933), Hanes Cymru yn y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru), 175 tt.

JOHN, George (1990), Pregethu: Yr Uchel Alwedigaeth (Caernarfon: Gwasg Pantycelyn), 12 tt.

Jones, Bedwyr Lewis (2002), ‘Barddoniaeth y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg’ yn Gerwyn Wiliams (gol.), Gorau Cyfarwydd: Detholiad o Ddarlithoedd ac Ysgrifau Beirniadol Bedwyr Lewis Jones (Caernarfon: Cyhoeddiadau Barddas), tt.100–25.

Jones, Bedwyr Lewis (2002), ‘Cofiannau ac Atgofiannau’ yn Gerwyn Wiliams (gol.), Gorau Cyfarwydd: Detholiad o Ddarlithoedd ac Ysgrifau Beirniadol Bedwyr Lewis Jones (Caernarfon: Cyhoeddiadau Barddas), tt.275–92.

Jones, Bedwyr Lewis (2002), ‘Daniel Owen’, yn Gerwyn Wiliams (gol.), Gorau Cyfarwydd: Detholiad o Ddarlithoedd ac Ysgrifau Beirniadol Bedwyr Lewis Jones (Caernarfon: Cyhoeddiadau Barddas), tt.167–88.

Jones, D. Ambrose (1920), ‘Pulpud Hen a Diweddar’ yn idem, Nodion Llenyddol (Caerfyrddin: Spurrell a’i Fab), tt.37–.

Jones, Emyr Gwynne (1968), ‘Cofiannau’ yn Dyfnallt Morgan (gol.), Gwÿr Llên y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg a’u Cefndir (Llandybïe, Llyfrau’r Dryw), tt.175–86.

JONES, Francis (1889), ‘Nodweddion y Pwlpud Methodistaidd yn Nghymru’, Y Geninen (Ebrill), 91–100.

Jones, J. Cynddylan (1885), ‘Introductory Essay’ yn idem (gol.),  The Welsh Pulpit of Today: Sermons by Welsh Ministers (London: Hamilton, Adams & Co.), tt.iii–xxii.

Jones, J. T. (1934), ‘Dawn yr Hen Bregethwyr, gyda sylw arbennig ar Christmas Evans’, Trafodion Cymdeithas Hanes Bedyddwyr Cymru, tt.1–29.

Jones, John Gwilym (1977), ‘Hunangofiant fel llenyddiaeth’, yn John Gwilym Jones, Swyddogaeth Beirniadaeth ac Ysgrifau Eraill (Dinbych: Gee), tt.182–98.

Jones, R. M. (1977), ‘Bronfraith Thomas Jones’, yn idem, Llên Cymru a Chrefydd (Abertawe: Christopher Davies), tt.400–11.

Jones, R. M. (1977), ‘Gwilym Hiraethog’, yn idem, Llên Cymru a Chrefydd (Abertawe: Christopher Davies), tt.431–58.

Jones, R. M. (1977), ‘Nodiadau ar y Ganrif Ddiwethaf’, yn idem, Llên Cymru a Chrefydd (Abertawe: Christopher Davies), tt.459–96.

Jones, R. M. (1977), ‘Oes Aur y Bregeth Gymraeg’ yn idem, Llên Cymru a Chrefydd (Abertawe: Christopher Davies), tt.412–.

Jones, R. M. (1977), ‘Y Piwritaniaid’, yn idem, Llên Cymru a Chrefydd (Abertawe: Christopher Davies), tt.302–.

Jones, R. Tudur (1968), ‘Anghydffurfiaeth’ yn Dyfnallt Morgan (gol.), Gwÿr Llên y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg a’u Cefndir (Llandybïe: Llyfrau’r Dryw), tt.119–.

Jones, R. Tudur (1969), ‘Diwylliant Thomas Charles o’r Bala’ yn J. E. Caerwyn Williams (gol.), Ysgrifau Beirniadol IV (Dinbych: Gee), tt.98–.

Jones, R. Tudur (1970), ‘Diwylliant Colegau Ymneilltuol y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg’, yn J. E. Caerwyn Williams (gol.), Ysgrifau Beirniadol V (Dinbych: Gee), tt.112–50.

Jones, R. Tudur (1970), ‘Rhyddiaith Grefyddol y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg’, yn Geraint Bowen (gol.), Y Traddodiad Rhyddiaith (Llandysul: Gomer), tt.318–53.

Jones, R. Tudur (1975), Yr Undeb: Hanes Undeb yr Annibynwyr Cymraeg, 1872–1972 (Abertawe: Gwasg John Penry), 443 tt. Gweler yn arbennig pennod 12, ‘Pregethu Canrif’, tt.382–411.

JONES, R. Tudur (1975), John Elias: Pregethwr a Phendefig (Mudiad Efengylaidd Cymru), 56 tt.

JONES, R. Tudur (1981), ‘Awr machlud y pregethwr mawr’, yn idem, Ffydd ac Argyfwng Cenedl (Cyfrol 1) (Abertawe: Gwasg John Penry), tt.154–71.

JONES, R. Tudur (1981), ‘Y Gair a Glybuwyd’, yn idem, Ffydd ac Argyfwng Cenedl (Cyfrol 1) (Abertawe: Gwasg John Penry), tt.172–209.

JONES, R. Tudur (1998), ‘John Jones, Tal-y-sarn (1797-1857)’, yn Grym y Gair a Fflam y Ffydd: Ysgrifau ar Hanes Crefydd yng Nghymru gan R. Tudur Jones, gol. D. Densil Morgan (Abertawe: Gwasg John Penry), tt.170–82.

JONES, R. Tudur (1998), ‘Y Genedl Galfinaidd a’i Llên: Rhyddiaith Grefyddol y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg’, yn Grym y Gair a Fflam y Ffydd: Ysgrifau ar Hanes Crefydd yng Nghymru gan R. Tudur Jones, gol. D. Densil Morgan (Abertawe: Gwasg John Penry), tt.255– 84.

JONES, R. Tudur (1998), ‘Awr Anterth Efengylyddiaeth yng Nghymru, 1800-50’, yn Grym y Gair a Fflam y Ffydd: Ysgrifau ar Hanes Crefydd yng Nghymru gan R. Tudur Jones, gol. D. Densil Morgan (Abertawe: Gwasg John Penry), tt.285–308.

‘Jones, R. Tudur (1999), ‘Ymneilltuaeth a’r Iaith Gymraeg yn y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg’, yn Geraint H. Jenkins (gol.), ‘Gwnewch Bopeth yn Gymraeg’: Yr Iaith Gymraeg a’i Pheuoedd 1801–1911 (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru), tt.229–50.

Kilsby-Jones, J. R. (1899), ‘John Elias yn Sassiwn Llanbedr Pont Steffan, yn y Flwyddyn 1829’, Y Geninen XVII, 270–1.

Lewis, Saunders (1973), ‘Y Cofiant Cymraeg’, yn R. Geraint Gruffydd (gol.), Meistri’r Canrifoedd: Ysgrifau ar Hanes Llenyddiaeth Gymraeg (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru), tt.341–56.

Lloyd-Jones, D. Martin (1971), Preaching and Preachers (London: Hodder and Stoughton), 325 tt.

Llywelyn-Williams, Alun (1972), ‘Bywgraffiad fel Creadigaeth Lenyddol’, yn Geraint Bowen (gol.), Ysgrifennu Creadigol (Llandysul: Gomer), tt.139–55.

MATHER, Z. (1904), Pregethwyr Hynod (Corwen: Thomas Edmunds), 104 tt.

MEEK, Donald E. (2002), ‘The pulpit and the pen: clergy, orality and print in the Scottish Gaelic world’, yn The Spoken Word: Oral Culture in Britain, 1500–1850 gol. Adam Fox a Daniel Woolf (Manchester: Manchester University Press), tt.84–118.

Millward, E. G. (1970), ‘Daniel Owen: Artist yn Philistia?’ yn Geraint Bowen (gol.), Y Traddodiad Rhyddiaith (Llandysul: Gomer), tt.354–66.

MOORE, R. Laurence (1994), ‘Introduction’ a ‘The spoken word, stage performance, and the profits of religious spectacle’ yn idem, Selling God: American Religion in the Marketplace of Culture (New York, Oxford: Oxford University Press), tt.1–11 a 40–65.

Morgan, Derec Llwyd (1970), ‘Charles Edwards (1628–1691?) Awdur Y Ffydd Ddi-ffuant’ yn Geraint Bowen (gol.), Y Traddodiad Rhyddiaith (Llandysul: Gomer), tt.213–30.

OWEN, Goronwy P. (1974), Hunangofiant John Elias (Mudiad Efengylaidd Cymru), 104 tt.

OWEN, R. G. (1954), ‘Pregethwr y caraswn ei glywed’, Y Dysgedydd, 134/8, 209-14.

PARRI, Harri (1987), Y Pregethwr at Iws Gwlad (Gwasanaeth Llyfrgell Gwynedd), 60 tt.

PARRY, Owen (1903) ‘Cyfarchiad i Bregethwyr Ieuainc’ Y Drysorfa (Chwefror), 63–7.

PHILLIPS, William (1961), ‘Pregethu yng Nghymru yn ôl y Cyfnodolion’, Y Traethodydd, 129–41.

‘PHILOS.’ (1908), ‘Pregethu Cymdeithasfa Caernarfon’, Y Traethodydd (Tachwedd), 418–25.

‘Pregeth–u–wr’ yn John Parry (gol.) (1874), Y Gwyddoniadur Cymreig (8fed gyfrol) (Dinbych: Gee), tt.449–53.

PRICHARD, Owen (d.d.), Gemau Brynsiencyn (Llandybïe: Llyfrau’r Dryw), 84 tt.

REES, D. Ben (1979), ‘Pregethwr y Bobl’ yn idem, Pregethwr y Bobl: Bywyd a Gwaith Dr. Owen Thomas (Lerpwl a Phontypridd: Cyhoeddiadau Modern Cymreig), tt.177–206.

Rees, D. Ben (1996), Pregethu a Phregethwyr  (Dinbych: Gee).

REES, D. Ben (2007), John Elias a’i Gyd Fethodistiaid Calfinaidd, 1791– (Llangoed: Capel Tÿ Rhys), 24 tt.

Rees, Henry (1864), ‘Y Pregethwr: Traethawd ar Bregethu’, yn Y Pregethwr: sef deg ar hugain o Bregethau gan Weinidogion y Methodistiaid Calfinaidd yng nghyda Thraethawd ar Bregethu gan Y Parch. Henry Rees (Caernarfon: J. Hughes), tt. 9–50.

REES, Josiah (1800?), Y Weinidogaeth Lwyddiannus: neu Ymddiddan ynghylch effeithioldeb a llwyddiant pregethu ym mhlith Cristnogion o wahanol farnau (Llundain a Chaerfyrddin: T. N. Longman, O Rees, J. Ross, J Daniel), 33 tt.

Richards, Emlyn (2003), ‘Dwy ganrif o bregethu’, yn idem, Pregethwrs Môn (Caernarfon: Gwasg Gwynedd), tt.1–28.

Roberts, B. F. (1988), ‘Oral tradition and Welsh literature: a description and survey’, Oral Tradition 3, 61–87.

ROBERTS, Gomer M. (gol.) (1973), Hanes Methodistiaeth Galfinaidd Cymru: Cyfrol 1: Y Deffroad Mawr (Caernarfon: Llyfrfa’r Methodistiaid Calfinaidd), 476 tt.

ROBERTS, Gomer M. (gol.) (1978), Hanes Methodistiaeth Galfinaidd Cymru: Cyfrol 2: Cynnydd y Corff (Caernarfon: Llyfrfa’r Methodistiaid Calfinaidd), 572 tt.

ROBERTS, Gomer M. a MORRIS, William (goln.) (1974), Gweision Gwahanol (gyda’r Hen Gorff) (Caernarfon: Llyfrfa’r M.C.), 147 tt.

Roberts, John R. (1978), Canrif o Bregethu Cymraeg, 1850 hyd 1950 (Caernarfon: Argraffty’r M.C.).

ROSENBERG, Bruce A. (1988), Can These Bones Live: The Art of the American Folk Preacher (Urbana: University of Illinois Press).

Rhys, Robert (1999), ‘Llenyddiaeth Gymraeg y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg ’, yn Geraint H. Jenkins (gol.), ‘Gwnewch Bopeth yn Gymraeg’: Yr Iaith Gymraeg a’i Pheuoedd 1801–1911 (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru), tt.251–74.

RHYS, Robert (2007), James Hughes: Iago Trichrug (Llên y Llenor) (Gwasg Pantycelyn), 130 tt.

SUGGETT, Richard a White, Eryn (2002), ‘Language, literacy and aspects of identity in early modern Wales’  yn The Spoken Word: Oral Culture in Britain, 1500–1850, gol. Adam Fox a Daniel Woolf (Manchester: Manchester University Press), tt.52–83.

THOMAS, Edward ([1921]), O’r Crud i’r Pulpud (Caernarfon: Llyfrfa’r Cyfundeb), 96 tt.

THOMAS, M. Wynn (2007), Rhyfel y gair: yr awdur a’r pregethwr yn llên Saesneg Cymru (Darlith Prifysgol Cymru Eisteddfod Genedlaethol Cymru Sir Fflint a’r Cyffiniau), 16 tt.

THOMAS, Valmai (1951), ‘Pregethau’r Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg o Safbwynt eu Gwerth Llenyddol’. Traethawd MA, Cymru (Abertawe), 117 tt.

Thomas, Valmai (1968), ‘Pregethu a Phregethau’ yn Dyfnallt Morgan (gol.), Gwÿr Llên y Bedwaredd Ganrif ar Bymtheg a’u Cefndir (Llandybïe: Llyfrau’r Dryw), tt.140–.

Trevelyan, Marie (d.d. [tua 1893]), ‘The Great Nonconformist Preachers of Wales’ yn idem, Glimpses of Welsh Life and Character (London: John Hogg), tt.215–.

Tudur, Alun (1992), ‘O’r Sect i’r Enwad: Datblygiad Enwadau Ymneilltuol Cymru, 1840–1870’. Traethawd Ph.D., Cymru (Bangor) 2 gyfrol, 508 tt.

‘UN O’R BOBL’ (1893), ‘Pulpud Cymru: Pa un ai Cryfhau y mae ei Ddylanwad’, Y Geninen, xi (Gorffennaf), 161–7.

Walters, Huw (1987), ‘Pregethwyr Cyrddau Mawr a Beirdd Cadeiriog’ yn idem, Canu’r Pwll a’r Pulpud: Portread o’r Diwylliant Barddol Cymraeg yn Nyffryn Aman (d.ll.: Cyhoeddiadau Barddas), tt.130–200.

WALTERS, Huw (2006), Gwisgoedd Anghydffurfiol (Aberystwyth: Huw Walters), 12 tt.

WILLIAMS, Ifor (1931), ‘Cymraeg y Pulpud’, Y Traethodydd 19/74, 129-38.

WILLIAMS, John (1912), Adolygiad ar Y Pregethwr a’i Bregeth, sef pregethau gan 29 o weinidogion yr Enwad Annibynol, ynghyd a darlun ac amlinelliad o bob un ohonynt, gol. O. L. Roberts. Y Beirniad, ii, 139–42.

Williams, John (d.d. [tua 1922]), ‘Anerchiad ar Bregethu’, yn John Owen (gol.), Pregethau ynghyd ag Anerchiad ar Bregethu gan y Diweddar John Williams, D.D., Brynsiencyn (3ydd argraffiad; Caernarfon: Swyddfa Argraffu’r Cyfundeb), tt.9–24.

Williams, Robin (1972), ‘Pregethu’ yn idem, Esgyn Eira (Llandysul: Gomer), tt.72–6.

Williams, Robin (1986), ‘Hoelion Wyth’ yn idem, Hoelion Wyth (Llandysul: Gomer), tt.11–21.

Williams, W. C. (Caledfryn) (1877), ‘Arddull y Pulpud’, yn Cofiant Caledfryn, wedi ei ysgrifennu ganddo ef ei hun: dan olygyddiaeth Scorpion (Bala: H. Evans), tt.107–34.

WILLIAMS, William (1798), Sylwiadau ar y Dirywiaeth mewn Pregethu a Chanu (Abertawe: Voss a Morris), 12 tt.