Amdanom ni

Caiff salwch meddwl a chlefydau'r ymennydd eu hanwybyddu a'u camddeall. Mae'n nhw'n parhau i fod yn heriau o bwys i ymchwil feddygol.

Mae anhwylderau seiciatrig a niwroddirywiol ymhlith prif achosion marwolaeth ac anabledd, ac mae'r triniaethau a'r gofal yn costio tua £77 biliwn y flwyddyn i'r DU ar hyn o bryd. Er bod yr anhwylderau hyn yn achosi dioddefaint mawr i unigolion a theuluoedd, nid yw meddygaeth fodern wedi llwyddo eto i gael unrhyw effaith o bwys arnynt o ran eu hatal na'u hiacháu.

The Hadyn Ellis Building

Mae angen gwell triniaethau a gwell dealltwriaeth arnom o achosion a phrosesau sylfaenol anhwylderau iechyd meddwl. Amcangyfrifir fod dementia yn y DU yn unig yn costio £17 biliwn y flwyddyn, sef mwy na chost canser a chlefyd y galon gyda'i gilydd. Wrth i'r boblogaeth heneiddio, gallai'r ffigur hwnnw godi i £50 biliwn dros y 30 mlynedd nesaf.

Mae gwella'r gofal a'r driniaeth a gaiff pobl â phroblemau iechyd meddwl yn golygu bod angen yr un agwedd drwyadl at ymchwil ag a fynnir wrth ymdrin â salwch corfforol.

Er gwaethaf y baich anferth ar gymdeithas oherwydd iechyd meddwl gwael ac anhwylderau niwroddirywiol, a photensial mawr datblygiadau diweddar yn y niwrowyddorau a geneteg, does dim ymchwil wedi'i wneud i'r posibiliadau ac mae'r ymchwil wedi'i dangyllido. Mae angen gwell triniaethau a gwaith ataliol ac er mwyn sicrhau hyn, rhaid wrth well dealltwriaeth o'r achosion a'r prosesau, ac ymdrechion rhyngddisgyblaethol ar y cyd fydd yn defnyddio'r niwrowyddoniaeth ddiweddaraf i drin y clefydau hyn.

Pam fod cyn lleied o driniaethau effeithiol i gleifion sy'n dioddef o glefydau seiciatrig a  niwroddirywiol? Dyna gwestiwn y mae Prifysgol Caerdydd wedi ymrwymo i'w ateb a mynd i'r afael â'r mater mewn ffordd newydd sbon drwy ddod ag ymchwilwyr arbenigol sy'n arwain y byd at ei gilydd o bob maes a disgyblaeth i ffurfio Sefydliad Ymchwil newydd ac arloesol yn y Brifysgol. Rydym wedi buddsoddi £30M yn y ganolfan newydd - Adeilad Hadyn Ellis ym Mharc Maendy. Bydd yr adeilad yn gartref i niwrowyddonwyr Canolfan yr MRC ar gyfer Geneteg a Genomeg Niwroseiciatrig a'r NMHRI wrth iddyn nhw ddatblygu modelau newydd o anhwylderau seiciatrig niwrolegol, yn ogystal â chyfleuster ymchwil clinigol arbenigol i niwrowyddoniaeth. Daw hynny â geneteg, niwrowyddoniaeth ac ymchwil clinigol ynghyd ar yr un safle.