Gallai Morlyn Llanw Caerdydd 'bweru pob cartref yng Nghymru,' yn ôl Prif Weithredwr

07 Medi 2017

Tidal Lagoon visitor centre

Defnyddiodd Mark Shorrock, Prif Weithredwr Tidal Lagoon Power, ddigwyddiad ym Mhrifysgol Caerdydd i amlinellu bwriad ei gwmni i fanteisio ar ynni Aber Afon Hafren.

Wrth siarad â byd diwydiant, academyddion a chynrychiolwyr y llywodraeth, esboniodd yr entrepreneur ynni sut gallai Tidal Lagoon Power hefyd greu marchnad allforio gwerth miliynau ar gyfer tyrbinau a generaduron a gynhyrchir yng ngwledydd Prydain, ynghyd ag arbenigedd ym maes technoleg a pheirianneg.

Mae cynnig i adeiladu'r morlyn llanw cyntaf ym Mae Abertawe. Mae Tidal Lagoon Power yn credu y gallai'r prosiect £1.3bn ddiwallu anghenion trydan blynyddol 90% o'r cartrefi yn yr ardal.

Mae'r cwmni'n dadlau y byddai morlyn llanw mwy fyth yn cynhyrchu tua deng gwaith mwy o bŵer, gydag allbwn blynyddol posibl o tua 5.5TWh – sy'n cyfateb i anghenion trydan blynyddol pob cartref yng Nghymru.

Dywedodd Mark Shorrock: "Mae ein gweledigaeth yn dechrau ym Mae Abertawe, gyda morlyn llanw cyntaf y byd. Cafwyd caniatâd ar gyfer y prosiect ym mis Mehefin 2015, ac mae ar flaen y gad mewn diwydiant byd-eang newydd fydd â'i ganolbwynt yma yn Ne Cymru..."

Mark Shorrock

"Nawr mae Morlyn Llanw Caerdydd yn cael ei ddatblygu fel y morlyn cyntaf ar raddfa lawn yn ein rhaglen. Mae gan y prosiect hwn gapasiti posibl o tua 3GW, a gallai gynnig digon o bŵer gwyrdd, glân i bob cartref yng Nghymru."

Mark Shorrock, Prif Weithredwr, Tidal Lagoon Power

Yn ôl Tidal Lagoon Power, bydd y prosiect yn cynnwys £8 biliwn o gyfalaf preifat a gallai greu a chynnal dros 8,000 o swyddi gweithgynhyrchu yng Nghymru a’r DU yn rhan o gadwyn gyflenwi’r prosiect.

Bydd y morlyn llanw yn amgáu rhan o'r arfordir y tu ôl i strwythur dynol, ac yn defnyddio codiad a chwymp y llanw i gynhyrchu trydan. Mae'r strwythur yn creu gwahaniaeth mewn lefel y dŵr rhwng y môr a'r ardal y tu mewn i'r morlyn.

Pan fydd y gwahaniaeth uchder ar y lefel ddelfrydol, mae'r strwythur yn gadael y dŵr i lifo i mewn i'r morlyn, gan droi'r tyrbinau sy'n cynhyrchu ynni. Gellir ailadrodd y broses bedair gwaith bob 24 awr: dwywaith pan ddaw'r llanw i mewn, a dwywaith pan â'r llanw allan.

Hywel Thomas

"Mae'r digwyddiad yn cynrychioli'r hyn yr ydym yn credu ynddo ym Mhrifysgol Caerdydd: dod â'r byd academaidd a byd busnes at ei gilydd, trafod materion pwysig yn agored, ymchwilio i syniadau a thechnolegau sy'n bwysig ar lefel ryngwladol."

Hywel Thomas, Professor

Drwy amgáu tua 70km2 o'r aber, yn ôl Tidal Lagoon Power byddai'r prosiect yn gallu pasio dros 2 miliwn m3 o ddŵr drwy ei dyrbinau ym mhob cylchred llanw, mwy nag 800 gwaith y dŵr sydd ar gael i'r prosiect arloesol ym Mae Abertawe.

Trefnir y noswaith gan Rwydwaith Arloesedd Prifysgol Caerdydd, sydd wedi hyrwyddo rhyngweithio rhwng byd busnes a’r Brifysgol am dros ddau ddegawd.